แด่นักสู้ผู้จากไป

รำลึกถึงนักต่อสู้เพื่อสิทธิมนุษยชนในประเทศไทยที่ถูกลอบสังหารหรือบังคับให้สูญหายในช่วงเวลา 45 ปีที่ผ่านมา ผ่านโปรเจกต์โดยช่างภาพลูค ดุกเกิลบีและองค์กรด้านสิทธิมนุษยชน Protection International

“สถานที่แต่ละแห่งในภาพถ่ายไม่ได้มีความสลักสำคัญทางประวัติศาสตร์ แต่กลับย้ำให้เห็นถึงความรุนแรงของรัฐและระบบที่เอื้อให้คนผิดพ้นโทษซึ่งมีมานานแล้วในสังคม ภาพถ่ายของผู้เสียชีวิตที่หยิบยกมาถูกล้อมด้วยกรอบของกาลเวลา และนำมาจัดวางบนสถานที่เกิตเหตุในเชิงสัญลักษณ์ สะท้อนชะตากรรมในอดีตที่เชื่อมโยงถึงรัฐและระบบกฏหมายของไทย”

คาริน เอช ซาชารี นักศึกษาดุษฎีบัณฑิต ด้านการศึกษาสิทธิมนุษยชน ภาควิชาประวัติศาสตร์ มหาวิทยาลัยลุนด์

โลกของเรากำลังตกอยู่ในห้วงเวลาที่สำคัญ เราเรียนรู้และเข้าใจโลกใบนี้มากกว่าก่อน แต่โลกกลับเผชิญภัยคุกคามในทุกมิติ ปัจจุบัน ผู้คนมากมายกำลังลุกขึ้นมาปกป้องบ้านเกิด และชุมชนจากโครงการของบรรษัทหรือรัฐที่ต้องการแสวงหาผลประโยชน์โดยไม่คำนึงถึงชุมชนและผู้คนที่ได้รับผลกระทบ หลายชีวิตทั่วโลกต้องสูญเสียไปเพื่อปกป้องสิ่งแวดล้อมและสิทธิมนุษยชน ทั้งจากการเปิดโปงการทิ้งขยะ การทำลายป่าอย่างผิดกฎหมาย การแย่งยึดที่ดิน และการคัดค้านการก่อสร้างโรงไฟฟ้าที่ก่อมลพิษ

ในประเทศไทย ข้อมูลชิ้นสำคัญที่สะท้อนการคุกคามผู้ที่ลุกขึ้นสู้คือความรุนแรงที่เกิดขึ้นกับผู้นำชุมชนในช่วงปี 2516 และ 2519 จากหนังสือเส้นทางชาวนาไทย (ปี 2542) ของนิติรัตน์ ทรัพย์สมบูรณ์ ระบุว่าในช่วงเวลานั้นมีแกนนำเกือบ 50 คนจากสหพันธ์ชาวนาชาวไร่แห่งประเทศไทยถูกสังหารหรือไม่ก็ถูกทำร้าย

รายงานล่าสุดขององค์กร Protection International ได้บันทึกกรณีวิสามัญฆาตกรรมและการบังคับให้สูญหายของผู้หญิงและนักปกป้องสิทธิมนุษยชนกว่า 62 คดีในช่วง 30 ปีที่ผ่านมา ข้อมูลนี้สะท้อนให้เห็นว่าไทยเป็นหนึ่งในประเทศที่ถดถอยในแง่ความรุนแรงต่อผู้หญิงและนักต่อสู้ด้านสิทธิมนุษยชน รวมถึงระบบลบล้างความผิดโดยมิชอบที่ยังมีอยู่ ซึ่งทำให้ผู้ปกป้องสิทธิมนุษยชนมีความเสี่ยงที่จะเผชิญความรุนแรงและความอยุติธรรม ในประเทศไทย คนที่ถูกมองว่าเป็นอุปสรรคขัดขวางมักถูกกำจัดออกไป ผู้กระทำผิดเองก็อาจไม่ได้รับโทษเนื่องจากอำนาจและอิทธิพลที่มีอยู่เหนือความเป็นธรรม ด้วยเหตุนี้ ผลกระทบของเหตุลอบสังหารที่มีในชุมชนเล็กๆ จึงนับเป็นการสูญเสียที่ยิ่งใหญ่

โปรเจกต์นี้เป็นความร่วมมือระหว่างช่างภาพ ลูค ดุกเกิลบี และองค์กรเพื่อสิทธิมนุษยชน โพรเทคชั่น อินเตอร์เนชั่นแนล เพื่อรำลึกถึงนักปกป้องสิทธิมนุษยชนไทยที่เสียชีวิตในช่วง 50 ปีที่ผ่านมา ถ่ายทอดโดยช่างภาพที่ได้พูดคุยกับครอบครัวและมิตรสหายของผู้เสียชีวิต และขออนุญาตนำภาพถ่ายของนักปกป้องสิทธิเหล่านี้ไปวางในที่เกิดเหตุจริง ๆ หรือบริเวณใกล้เคียงกับที่พวกเขาถูกปลิดชีวิตหรืออุ้มหาย เพื่อสะท้อนช่วงเวลาสุดท้ายที่ยังมีชีวิตอยู่

สิ่งสำคัญสำหรับนักต่อสู้และครอบครัวของผู้เสียชีวิต คือการต่อสู้และความสูญเสียจะต้องไม่ถูกมองข้ามหรือลืมเลือนไปกับกาลเวลา เหนือสิ่งอื่นใดผู้กระทำผิดหรือใช้อำนาจในทางมิชอบจะต้องไม่ลอยนวล การรำลึกถึงนักต่อสู้เพื่อสิทธิมนุษยชนและกระบวนการยุติธรรมจึงเป็นก้าวสำคัญที่จะนำไปสู่การหยุดคร่าชีวิตผู้คน

พวกเขาจะต้องไม่ถูกลืม

นิทรรศการ

MAIIAM Contemporary Art Gallery – Chiang Mai, Thailand

European Parliament – Brussels, Belgium

United Nations, Palais des Nations – Geneva, Switzerland

Cultuurcentrum Mechelen – Belgium

Mahasarakham University – Thailand

Prince of Songkhla University – Hat Yai, Thailand

Chiang Mai Photo Festival – Thailand

Bangkok Arts and Cultural Centre – Thailand

DOOR – Dordrecht, Netherlands

Casa de la Juventud – Pamplona, Spain

Exhibition @ Maiiam

พูดต่อหน้าสาธารณะ

ช่างภาพลูค ดุกเกิลบี พูดถึงโปรเจค For Those Who Died Trying (แด่นักสู้ผู้จากไป) ที่ศูนย์สิทธิมนุษยชน มหาวิทยาลัยยอร์ก และที่มหาวิทยาลัย SOAS แห่งลอนดอน และได้นำเสนอถึงที่มาและการทำงานของโปรเจค For Those Who Died Trying ที่งาน TEDx ขอนแก่นในปี 2561

Play Video
Photography copyright Luke Duggleby/Protection International. All Rights Reserved.